wydanie archiwalne

Wspólne działania policjantów z Komisariatu II Policji w Krakowie i Straży Miejskiej Miasta Krakowa objęły bezpieczeństwo najmłodszych uczestników ruchu drogowego. We wrześniu, wraz z rozpoczęciem nowego roku szkolnego, na krakowskich ulicach pojawiło się więcej dzieci i młodzieży, zwłaszcza w rejonach placówek oświatowych. Funkcjonariusze obu służb czuwali nad bezpieczeństwem pieszych w miejscach najbardziej narażonych na kolizje, m.in. przy przejściach dla pieszych w okolicach szkół. Mundurowi kontrolowali także prędkość pojazdów i przypominali kierowcom o obowiązku zachowania szczególnej ostrożności. Działania mają kontynuację — policjanci z Wydziału Ruchu Drogowego prowadzą cykl spotkań edukacyjnych w krakowskich szkołach podstawowych.

Źródło: Komenda Miejska Policji w Krakowie

W najbliższy weekend policjanci z Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Miejskiej Policji w Krakowie ponownie wyjadą na krakowskie drogi w ramach działań grupy Speed. Funkcjonariusze będą kontrolować prędkość, trzeźwość kierujących oraz stan techniczny pojazdów, ze szczególnym uwzględnieniem samochodów, których hałas przekracza dopuszczalne normy. Podczas poprzedniej akcji, w pierwszy weekend września, policjanci przeprowadzili blisko 300 kontroli, nałożyli 269 mandatów, wyeliminowali z ruchu 19 pojazdów — w tym 12 za przekroczenie norm hałasu — oraz ujawnili 5 nietrzeźwych kierujących. Mundurowi apelują o rozsądną prędkość, zwłaszcza w rejonach szkół, do których właśnie wróciły dzieci.

Źródło: Komenda Miejska Policji w Krakowie

Urząd Miasta Krakowa ponownie zbada satysfakcję klientów załatwiających sprawy w Magistracie. Badanie zewnętrznego satysfakcji klienta trwa od 12 września do 31 października. Weźmie w nim udział tysiąc losowo dobranych respondentów.

Część stacjonarna obejmie 20 lokalizacji Urzędu Miasta Krakowa i 16 komórek organizacyjnych świadczących bezpośrednią obsługę klienta. Ankieterzy będą zapraszać do rozmowy klientów opuszczających daną lokalizację po załatwieniu sprawy. Badanie prowadzone będzie techniką TAPI, czyli bezpośredniego indywidualnego wywiadu kwestionariuszowego z wykorzystaniem tabletu. Klienci załatwiający sprawy elektronicznie otrzymają dodatkowo link do elektronicznego kwestionariusza.

Badanie realizuje firma DANAE Spółka z o.o., która przeprowadzała je również w 2025 roku. Część stacjonarna potrwa do 7 października, część online — do 31 października.

Wyniki badania z 2025 roku posłużyły do wdrożenia szeregu działań doskonalących: dopracowania standardów obsługi klienta, poprawy komunikacji i dostępności obsługi telefonicznej oraz usprawnienia obsługi informacyjnej w urzędzie. Analiza tegorocznych wyników posłuży do dalszego podnoszenia jakości obsługi mieszkańców — urząd zapowiada łatwiejszy dostęp do informacji i sprawniejsze załatwianie spraw.

Źródło: Urząd Miasta Krakowa

Wydział Środowiska, Klimatu i Powietrza Urzędu Miasta Krakowa wyjaśnił zjawisko masowego pojawiania się owadów latających nad Wisłą, o które w ostatnich dniach pytali mieszkańcy i media. Chodzi o rojenie się muchówki z rodziny ochotkowatych, najprawdopodobniej gatunku Chironomus plumosus.

Masowa obecność owadów wiąże się z warunkami panującymi obecnie na odcinku Wisły w Krakowie: niewielkim przepływem rzeki, nagromadzeniem materii organicznej w dnie oraz wysokimi temperaturami. Takie warunki pozwalają na rozwój większej liczby pokoleń muchówki w ciągu roku. Urząd informuje, że sytuacja będzie się utrzymywać do wyraźnego jesiennego ochłodzenia i może powtarzać się w kolejnych latach, zwłaszcza wyjątkowo ciepłych.

Ochotki są istotnym elementem ekosystemu rzeki — uczestniczą w procesie oczyszczania Wisły z biogenów i stanowią pokarm dla wielu zwierząt, w tym szczególnie chronionych nietoperzy. Miasto zastrzega, że nie ma wpływu na dynamikę populacji tej wodnej muchówki: wodami Wisły zarządza Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie, a ograniczenie występowania ochotki wymagałoby radykalnych zmian w ekosystemie rzeki.

Urząd zwraca też uwagę na czynnika świetlnego: muchówki są wabione do źródeł światła, szczególnie białego i bliskiego niebieskiej części widma. Przy ul. Nadwiślańskiej występuje duże zanieczyszczenie światłem, którego źródła działają nie tylko nocą, ale i w dzień.

Źródło: Urząd Miasta Krakowa

Trwa rekrutacja do XXII edycji Krakowskiej Akademii Samorządności (KAS) — bezpłatnego programu edukacyjnego Urzędu Miasta Krakowa rozwijającego kompetencje społeczne, obywatelskie i liderskie młodych mieszkańców. Program jest skierowany zarówno do osób już zaangażowanych w samorządy uczniowskie, wolontariat czy organizacje młodzieżowe, jak i tych, które dopiero zaczynają aktywność społeczną.

Program podstawowy składa się z ośmiu spotkań realizowanych od października do czerwca. Uczestnicy poznają podstawy samorządności, narzędzia partycypacji obywatelskiej — takie jak budżet obywatelski, konsultacje społeczne czy inicjatywa obywatelska — a także zasady odpowiedzialnego korzystania z technologii cyfrowych i rozpoznawania dezinformacji. Integralną częścią programu będzie mini-hakaton projektów społecznych, a zwycięska grupa otrzyma dofinansowanie na realizację własnego przedsięwzięcia.

Osoby, które uczestniczyły już wcześniej w Akademii, mogą dołączyć do grupy zaawansowanej, koncentrującej się na praktycznych aspektach realizacji inicjatyw: przygotowaniu projektów społecznych, pozyskiwaniu środków finansowych oraz angażowaniu społeczności lokalnej. Uczestnicy poznają też możliwości rozwoju poprzez wolontariat i program Erasmus+.

W XXII edycji przewidziano 80 miejsc w czterech grupach — trzech podstawowych i jednej zaawansowanej — po maksymalnie 20 osób, z limitem 6 miejsc dla jednej szkoły. Uczestnicy, którzy aktywnie przejdą cykl szkoleniowy, otrzymają dyplom lidera młodzieżowego. Pierwsze spotkanie odbędzie się 24 października. Rekrutacja trwa od 7 września do wyczerpania miejsc.

Źródło: Urząd Miasta Krakowa

Kraków rozpoczął trzynastą edycję budżetu obywatelskiego. Mieszkanki i mieszkańcy mogą rozdysponować łącznie 54 mln zł na projekty dzielnicowe i ogólnomiejskie. Głosowanie, które symbolicznie otworzył pełniący obowiązki prezydenta Krakowa Stanisław Kracik, potrwa do 28 września 2026 r. To jedna z największych puli w historii krakowskiego budżetu obywatelskiego — środki trafią na inwestycje wskazane w głosowaniu mieszkańców, od infrastruktury komunikacyjnej po projekty społeczne i środowiskowe. Głosować można online po zalogowaniu, a także w punktach stacjonarnych w urzędach dzielnic. Dla krakowskiej gospodarki i lokalnych firm budżet obywatelski oznacza potok zleceń wykonawczych: projekty wygrywające w głosowaniu trafiają do realizacji przez miejskich wykonawców — od firm budowlanych po dostawców infrastruktury IT i zarządców zieleni. Wyniki głosowania miasto ogłosi po 28 września, a wybrane projekty wejdą do planu zadań budżetowych na kolejne lata. Urząd Miasta Krakowa zachęca do udziału, podkreślając, że im wyższa frekwencja, tym szerszy przekrój potrzeb dzielnic zostanie odzwierciedlony w finalnym rozdysponowaniu środków.

Źródło: Urząd Miasta Krakowa

Trzynastego września 1946 roku na dziedzińcu krakowskiego więzienia przy ulicy Montelupich wykonano wyrok śmierci na Amonie Leopoldzie Göthie, komendancie nazistowskiego obozu koncentracyjnego w Płaszowie. To jeden z tych dni w powojennej historii miasta, o których warto pamiętać — sprawca zbrodniczej maszynerii Zagłady spotkał się z wymiarem sprawiedliwości na ziemi, którą skazał.

1866 — prezydentem Krakowa zostaje Józef Dietl. Lekarz i działacz społeczny, słynący z propagowania kąpieli w zimnej wodzie, objął urząd prezydenta miasta w dniu 13 września 1866 roku. Za jego kadencji Kraków zyskał impet w rozwoju miejskim — rozwój sanitarny i program regulacji ulic przyspieszyły w okresie autonomii galicyjskiej.

2004 — ruszyła budowa nowego gmachu Opery Krakowskiej. Trzynastego września 2004 roku oficjalnie rozpoczęto prace przy nowej siedzibie Opery przy ulicy Lubicz. Impreza wyznaczała start budowy gmachu, który otwarto cztery lata później, w 2008 roku.

Proces Amona Götha toczył się w Krakowie latem i wczesną jesienią 1946 roku. Na ławie oskarżonych zasiadł także oberscharführer SS, który współpracował z Göthem w obozie. Sąd Najwyższego Trybunału Narodowego oparł wyrok m.in. na zeznaniach ocalałych więźniów — między innymi tych, którzy dzięki życzliwości Oskara Schindlera uniknęli wywózki do Auschwitz. Historia Götha była później wykorzystana przez Thomasa Keneally'ego, a za jego sprawą — Stevena Spielberga w filmie „Lista Schindlera", gdzie postać komendanta zagrał Ralph Fiennes.

Źródła: Wikipedia: Amon Göth, Wikipedia: 13 września, Muzeum Krakowa, Muzeum Krakowa – kalendarium.

Echa niedzielnego meczu 7. kolejki ekstraklasy na Stadionie Cracovii im. Józefa Piłsudskiego nie milkną. „Pasy" przegrały z Górnikiem Zabrze 0:1 po rzucie karnym podyktowanym przez arbitra Karola Arysa w bardzo kontrowersyjnych okolicznościach — klub zapowiedział oficjalny protest w sprawie sędziowania, a trener Bartosz Grzelak stwierdził wprost: „Uważam, że arbiter popełnił błąd".

Mecz obejrzało około 13 tysięcy widzów, ale atmosferę na trybunach zepsuł oburzający transparent, który klub i media jednoznacznie potępiły. Na boisku debiut zaledwie ogłoszonego napastnika Lasse Nordåsa nie zmienił losów spotkania — nowi zawodnicy nie olśnili.

Cracovia zajmuje 11. miejsce w tabeli (8 punktów po siedmiu kolejkach). W środę, 1 września, do zakładu zapisu poszła także przegrana pucharowa ze Zniczem Pruszków. Szansę na odbicie „Pasy" mają w niedzielę, 13 września o 12:15 w Płocku, a następnie w sobotę, 19 września o 17:30 na własnym boisku z GKS Katowice.

Źródło: oficjalny serwis Cracovii (cracovia.pl)

Na placu Niepodległości na krakowskim Podgórzu odbył się Festiwal Produktu Regionalnego Ziemi Krakowskiej „Szlakiem Krakowskich Smaków”, połączony z cotygodniowym Targiem Pietruszkowym. W wydzielonej części targu swoje produkty prezentowali lokalni producenci i wystawcy z Krakowa oraz powiatu krakowskiego — goście mogli skosztować warzyw, owoców, win, serów, miodów i pstrąga.

W programie znalazły się pokazy gotowania na żywo prowadzone przez szefa kuchni Bartka Stysia, komentowane degustacje oraz rozmowy z lokalnymi producentami i ekspertami. Przygotowane menu festiwalowe pokazało, jak tradycyjne i lokalne produkty — m.in. Pstrąg Ojcowski, chleb prądnicki i obwarzanek krakowski — można wykorzystać w nowoczesnej kuchni, zachowując ich regionalny charakter. Wśród dań serwowanych na festiwalu była krzonówka na Pstrągu Ojcowskim, placki ziemniaczane z pokrzywą i rukwią wodną oraz obwarzanek krakowski z Pstrągiem Ojcowskim.

Odbyły się też spotkania poświęcone serom farmerskim, miodom, jesiennym przetworom oraz historii obwarzanka krakowskiego. Organizatorzy — Lokalna Organizacja Turystyczna „Pod Krakowem” i Targ Pietruszkowy — podkreślali, że wydarzenie zachęca do świadomego wybierania lokalnych i sezonowych produktów: pieniądz zostaje w aglomeracji krakowskiej, a zakupy można robić bezpośrednio u wytwórców, poznając historię stojącą za każdym produktem.

Regionalna kuchnia to ważna część tożsamości miasta — festiwal pokazał, że smak może być początkiem fascynującej podróży po Krakowie i ziemi krakowskiej. Kto nie zdążył w pierwszą sobotę września, może nadrabić na kolejnych edycjach Targu Pietruszkowego na Podgórzu.

Źródło: Serwis Miejski Kraków (krakow.pl), Radio Kraków — opracowanie własne na podstawie komunikatów organizatorów.